άρθρα
11.11.2015

Πολλαπλής σημασίας οι εξελίξεις στην Πορτογαλία.

Ιδιαίτερης και πολλαπλής σημασίας οι εξελίξεις στην Πορτογαλία, η συγκρότηση μετά τις πρόσφατες εκλογές πλειοψηφικού προοδευτικού - αριστερού μετώπου του Σοσιαλιστικού Κόμματος, του Αριστερού Μπλόκ και του Κομμουνιστικού Κόμματος με βασικό πρόγραμμα ενάντια στη λιτότητα και την αλλαγή πολιτικής, και, όπως αναμενόταν, η πτώση της κεντροδεξιάς μειοψηφικής κυβέρνησης Κοέλιο, αφού δεν έλαβε ψήφο εμπιστοσύνης. Ο Αντόνιο Κόστα, πρόεδρος του Σοσιαλιστικού Κόματος, είναι παλιός φίλος και καλός σύντροφος, είχαμε εκλεγεί ευρωβουλευτές την ίδια περίοδο το 2004 και είχαμε συνεργαστεί ως επικεφαλής των αντίστοιχων εθνικών αντιπροσωπειών μας στο πλαίσιο της Σοσιαλιστικής Ομάδας. Χαίρομαι για την πολιτική του συνέπεια και αποφασιστικότητα να αρνηθεί να συμπράξει με την κεντροδεξιά, παρά τις μεγάλες Ευρωπαϊκές και εσωτερικές πιέσεις. Εξίσου σημαντική η απόφαση του Αριστερού Μπλόκ, αλλά και του Κομμουνιστικού Κόμματος να διεκδικήσουν κυβερνητική προοπτική με τις ευθύνες και τις δυσκολίες που αυτή συνεπάγεται. Οι συνέπειες, πέραν της προφανούς πολιτικής αλλαγής που δρομολογείται στην Πορτογαλία, είναι ευρύτερες και μας αφορούν άμεσα. Η εξέλιξη αυτή επηρεάζει τις επικείμενες εκλογές στη γειτονική Ισπανία, και ενισχύει την πιθανότητα μιας αντίστοιχης συνεργασίας PSOE - Podemos, κάνοντας πιθανή και ορατή την ευρύτερη πλέον αλλαγή συσχετισμών, όχι απλώς στην Ε.Ε, αλλά και στην Ευρωζώνη, και μάλιστα ενόψει της κρίσιμης επόμενης χρονιάς που θα ανοίξει η συζήτηση για το χρέος και την γενικότερη οικονομική - αναπτυξιακή πολιτική. Η ελληνική κυβέρνηση σε αυτήν την προοπτική θα αποκτήσει συμμάχους, η Γαλλία από την πλευρά της θα ενισχυθεί ως εξισορροπητική δύναμη απέναντι στην Γερμανία, ενώ θα μπορέσει να λειτουργήσει ξανά ένα προοδευτικό μέτωπο του Νότου για την οικονομία, αλλά και τα κοινωνικά θέματα και την προσφυγική κρίση. Εκ των πραγμάτων, η εξέλιξη αυτή διαμορφώνει και ένα νέο πεδίο έκφρασης και σύγκλισης των προοδευτικών και αριστερών δυνάμεων στην Ευρώπη, δηλαδή ανάμεσα στις νέες αριστερές δυνάμεις που αναδεικνύονται μέσα από το δράμα της κρίσης και την επιβολή από την Ε.Ε μιας ακραίας και μονόπλευρης νεοφιλελεύθερης πολιτικής και οι οποίες προβάλλουν ως εναλλακτικοί φορείς διακυβέρνησης, και ενός μέρους παραδοσιακών σοσιαλιστικών δυνάμεων που επιθυμούν να ανακτήσουν τη φυσιογνωμία τους και τις κοινωνικές αναφορές τους. Στην πραγματικότητα η Ευρωπαϊκή Σοσιαλδημοκρατία είναι πλέον διχασμένη ανάμεσα στις δυνάμεις που επιδιώκουν αναγέννηση των θεμελιωδών αρχών τους στις νέες συνθήκες και αλλαγή της οικονομικής πολιτικής, χαρακτηριστική η αλλαγή ηγεσίας στο Βρετανικό Εργατικό Κόμμα, και τις δυνάμεις που έχουν πλέον συνειδητά αποδεχθεί την νεοφιλελεύθερη ατζέντα και συμμετέχουν σε κεντροδεξιά κυβερνητικά σχήματα. Αναπόφευκτη θλιβερή διαπίστωση ότι το σημερινό ΠΑΣΟΚ της μετάλλαξης στον αποΪδελογικοποιημένο μεσαίο χώρο, με βασικό χαρακτηριστικό τον κυβερνητισμό, ανήκει στη δεύτερη κατηγορία. Παρότι και τα Σοσιαλιστικά Κόμματα της Πορτογαλίας και της Ισπανίας αναγκάστηκαν στην αρχή της κρίσης να εφαρμόσουν μνημονιακές πολιτικές, η διαφορά είναι ότι προσέφυγαν σε εκλογές όταν συνειδητοποίησαν την ανάγκη λαϊκής νομιμοποίησης, δεν συμμετείχαν σε οικουμενικές και κεντροδεξιές κυβερνήσεις, έκαναν ουσιαστική πολιτική ανάλυση και αυτοκριτική, προέβαλαν πειστικά έναν προγραμματικό λόγο αλλαγής, χαράσσοντας καθαρή διαχωριστική γραμμή απέναντι στη δεξιά, ενώ διαμόρφωσαν πεδίο συνεργασίας με την αριστερά. Στην Πορτογαλία ιδιαίτερο ρόλο σε αυτήν την κατεύθυνση διαδραμάτισε και ο Ιστορικός σοσιαλιστής ηγέτης Μάριο Σοάρες, φίλος και συνοδοιπόρος του Ανδρέα Παπανδρέου, που τάχθηκε εξαρχής ενάντια στην νεοφιλελεύθερη στροφή της Ευρώπης και στην ανάγκη συγκρότησης μιας προγραμματικής προοδευτικής συμμαχίας αλλαγής! Μετά τη χώρα μας, και στην Ευρώπη φυσάει πλέον ένας νέος αέρας πολιτικής και κοινωνικής αφύπνισης. Παρότι οι αλλαγές στα Ευρωπαϊκά κέντρα αποφάσεων είναι αργές και δύσκολες, οι αντιστάσεις ακόμη ισχυρές και οι νεοφιλελεύθερες επιλογές σε μεγάλο βαθμό έλαβαν και θεσμική υπόσταση τα τελευταία χρόνια στην Ευρωζώνη, δημιουργείται σήμερα μια νέα πολιτική προοπτική. Γιατί τελικά η πολιτική συγκυρία και οι ανάγκες που την καθορίζουν αργά ή γρήγορα παράγουν αποτελέσματα και δρομολογούν εξελίξεις.

βίντεο
16.12.2016 Ομιλία στην εκδήλωση Ecoleft για τις Διεθνείς εξελίξεις, την Ευρώπη και την Αριστερά
φωτογραφίες
18.04.2016 Ομιλία στην εκδήλωση της Ενωτική Κίνησης Ευρωπαϊκής Αριστεράς (ΕΚΕΑ), στο ξενοδοχείο «ΤΙΤΑΝΙΑ»